Nằm giữa thiên nhiên hùng vĩ của Ninh Bình, Cố đô Hoa Lư là biểu tượng của lịch sử và văn hóa Việt. Những di tích cổ kính, đền đài trầm mặc cùng câu chuyện về các triều đại xưa khiến nơi đây trở thành điểm đến lý tưởng cho du khách yêu lịch sử. Bài viết dưới đây của NinhBinhtoplist sẽ cùng bạn khám phá vẻ đẹp của điểm đến văn hóa lịch sử hấp dẫn tại Ninh Bình này.
Giới thiệu về Cố đô Hoa Lư
Cố đô Hoa Lư nằm tiếp giáp giữa huyện Gia Viễn và huyện Hoa Lư, thuộc địa phận xã Trường Yên, tỉnh Ninh Bình. Đây là kinh đô của Việt Nam trong giai đoạn 968-1010. Với diện tích lên đến 300ha với các công trình kiến trúc có giá trị cao về mặt văn hóa, lịch sử cùng cảnh sắc non nước hữu tình, Cố đô Hoa Lư là một trong bốn vùng lõi thuộc Quần thể danh thắng Tràng An, được UNESCO chính thức công nhận là Di sản văn hóa kép đầu tiên và duy nhất tại Đông Nam Á vào năm 2014.

Dù chỉ tồn tại trong 42 năm gắn với sự nghiệp của ba triều đại liên tiếp là nhà Đinh, nhà Tiền Lê và nhà Lý nhưng nơi đây đã từng diễn ra rất nhiều sự kiện quan trọng gắn liền với vận mệnh và lịch sử dân tộc ta. Kinh thành Hoa Lư gồm có 2 vòng thành nằm cạnh nhau và một vùng núi kề sát. Ba vòng gọi thành là thành Đông, thành Tây và thành Nam, tạo thành hình số 80 hướng về phía Đông. Trong đó thành Nam nằm ở khu vực căn cứ quân sự hiểm trở, phòng thủ mặt sau nên được đặt tên là Tràng An. Hai vòng còn lại là nơi đặt cung điện nên gọi là Hoa Lư.

Không chỉ hấp dẫn ở giá trị kiến trúc và lịch sử, vùng đất này còn là nơi lưu giữ những di sản văn hóa phi vật thể đặc sắc. Cố đô Hoa Lư là lựa chọn lý tưởng cho những ai đam mê khám phá lịch sử, tìm hiểu văn hóa và chiêm nghiệm vẻ đẹp trường tồn của một vùng đất linh thiêng.

Thời điểm lý tưởng để du lịch Cố đô Hoa Lư
Bạn có thể ghé thăm Cố Đô Hoa Lư vào bất cứ mùa nào trong năm. Mỗi mùa, cố đô đều mang những vẻ đẹp riêng.
- Mùa xuân (tháng 1 – tháng 3): Đây là mùa cao điểm của các lễ hội truyền thống tại Ninh Bình. Đặc biệt, lễ hội Cố đô Hoa Lư diễn ra từ mùng 8 đến mùng 10 tháng 3 âm lịch. Thời tiết lúc này mát mẻ, dễ chịu, rất thích hợp để khám phá các di tích lịch sử.
- Mùa hè (tháng 4 – tháng 6): Mùa này cố đô khoác lên mình vẻ đẹp tươi xanh của thiên nhiên. Nếu yêu thích sự yên tĩnh và muốn tìm hiểu chiều sâu văn hóa thì đây là thời gian lý tưởng.
- Mùa thu (tháng 7 – tháng 9): Thời tiết Ninh Bình vào thu có thể xuất hiện mưa nhỏ. Tuy nhiên, đây là thời điểm tuyệt vời để chiêm ngưỡng vẻ đẹp nên thơ của vùng đất cố đô.
- Mùa đông (tháng 10 – tháng 12): Không khí se lạnh tạo nên một Cố đô Hoa Lư trầm mặc và cổ kính. Đây là dịp phù hợp để bạn trải nghiệm chiều sâu lịch sử, văn hóa cố đô.

Những công trình nổi bật tại Cố đô Hoa Lư
Cố đô Hoa Lư mang trong mình vẻ đẹp cổ kính và huyền bí. Đây là điểm đến hấp dẫn cho những ai yêu thích lịch sử và văn hóa Việt Nam. Đến đây, bạn sẽ được khám phá một quần thể kiến trúc cổ kính mang đậm hơi thở lịch sử và tinh thần dân tộc. Những đền đài, lăng tẩm được xây dựng từ thế kỷ X đều sở hữu phong cách kiến trúc đặc trưng của thời kỳ phong kiến. Thể hiện rõ nét qua các họa tiết chạm khắc tinh xảo và kết cấu độc đáo.
Đền vua Đinh Tiên Hoàng
Đền vua Đinh Tiên Hoàng là một trong những công trình kiến trúc tiêu biểu nhất của Cố đô. Ngôi đền cổ kính này được xây dựng trên nền cung điện xưa của vua Đinh Tiên Hoàng. Đền vua Đinh Tiên Hoàng là quần thể bao gồm các công trình uy nghi như:
- Ngọ Môn Quan: Cánh cổng đầu tiên của quần thể đền
- Hồ sen, vườn hoa, núi giả: Các yếu tố cảnh quan tạo nên vẻ đẹp của khu di tích.
- Nghi môn ngoại và nội: Những cổng quan trọng dẫn vào khu vực thờ tự.
- Ba tòa: Bái Đường, Thiên Hương, Hậu Cung
Kiến trúc đền mang đậm nét truyền thống của thời nhà Đinh. Họa tiết chạm khắc tinh xảo trên gỗ và đá, thể hiện sự tài hoa của các nghệ nhân xưa. Vào dịp lễ hội Cố đô Hoa Lư (từ ngày 8 đến ngày 10 tháng 3 âm lịch) hàng năm, đền thu hút đông đảo du khách thập phương đến dâng hương, tưởng nhớ vị vua đã có công lớn trong việc xây dựng và bảo vệ đất nước.

Đền vua Lê Đại Hành
Đền vua Lê Đại Hành cách đền vua Đinh Tiên Hoàng khoảng 300m về phía Bắc. Ngôi đền nổi tiếng bởi những kiến trúc cổ đặc sắc mang đậm tính nghệ thuật của các nghệ nhân xưa. Đền thờ vua Lê Đại Hành có ba tòa bao gồm: Bái Đường, Thiêu Hương, Chính Cung.
Điểm độc đáo nhất của công trình là con đường chính đạo dẫn vào đền được lát gạch sạch sẽ, dẫn lối đi qua nghi môn ngoại. Bên trái là hòn non bộ cao 3 m, tạc hình chim phượng trông rất uy nghi. Bên phải là nhà tiền bái cũng có hòn non bộ và gốc cây duối hơn 300 năm tuổi. Đền vua Lê có diện tích nhỏ mang đến cảm giác gần gũi.
Hoa Lư Tứ Trấn
Hoa Lư tứ trấn là nơi thờ cúng các vị thần thành hoàng trấn giữ 3 vòng thành của Cố Đô và tưởng nhớ các vị anh hùng có công dựng nước và giữ nước. Tứ trấn bao gồm:
- Trấn Đông thờ Thần Thiên Tôn: Đây là vị thần được vua Đinh tế lễ trước khi đi dẹp loạn 12 sứ quân với mong muốn được thần giúp đỡ.
- Trấn Tây thờ Thần Cao Sơn: Đền thờ thuộc khu du lịch tâm linh núi chùa Bái Đính. Theo như thần tích, Thần Cao Sơn là người con thứ 17 của vua Lạc Long Quân. Ông là người có công trong việc giúp đỡ dân an cư lập nghiệp, chống lại những thế lực phá hoại. Được phong Lạc tướng Vũ Lâm và lập đền thờ từ hướng tây trên núi Đính.
- Trấn Nam thờ Thần Quý Minh: Ngày nay là đền Trần hay còn có tên gọi khác là đền Nội Lâm. Nhờ có công lớn nên Thần Quý Minh được phong là thượng đẳng thần. Nhận sắc phong qua nhiều triều đại và được nhân dân xứ này thờ phụng. Sau này đền chính được vua Đinh Tiên Hoàng cho xây dựng ở thành Nam Cố Đô.
- Trấn Bắc thờ Thần Không Lộ: Đây là một ngôi đền cổ thuộc địa phận xã Gia Thắng và xã Gia Tiến, huyện Gia Viễn. Nơi đây thờ thiền sư Nguyễn Minh Không. Ông là một nhà cao tăng tài cao đức trọng của triều Lý, được phong tước hiệu Lý Quốc Sư.
Lưu ý khi du lịch Cố đô Hoa Lư
Cố đô Hoa Lư mang đến cho du khách không gian vừa linh thiêng, vừa gần gũi. Nơi đây gợi nhớ về một thời kỳ vàng son của đất nước. Để có hành trình khám phá trọn vẹn và an toàn, bạn nên lưu ý một số điều sau:
- Trang phục phù hợp: Nên mặc quần áo lịch sự vì đây là điểm đến tâm linh, nhiều đền chùa. Chọn giày thể thao hoặc dép thấp để thuận tiện di chuyển.
- Giữ gìn vệ sinh chung: Tuyệt đối không gây mất trật tự và xả rác bừa bãi nơi công cộng.
- Xem dự báo thời tiết: Bạn cần xem trước dự báo thời tiết trước chuyến đi. Đồng thời nên mang theo một số vật dụng cần thiết như ô, mũ, kem chống nắng, nước uống,…
- Tuân thủ theo những quy định của ban quản lý khu di tích để tránh những tình huống xấu xảy ra.
- Bảo quản tài sản cá nhân: Cẩn thận với tư trang cá nhân, đặc biệt trong mùa lễ hội.
Cố đô Hoa Lư không chỉ là điểm đến du lịch, mà còn là hành trình trở về cội nguồn dân tộc. Với vẻ đẹp cổ kính, giá trị lịch sử và cảnh quan thiên nhiên trữ tình, nơi đây chắc chắn sẽ để lại nhiều ấn tượng khó quên cho du khách. Theo dõi NinhBinhtoplist để cập nhật thêm những điểm du lịch hấp dẫn khác ở Ninh Bình nhé.
